blog.indonesiepagina.nl - Slechts twee in de simulator, training geslaagd

LIPPO CIKARANG - De eerste reactie van Indonesië op het vliegverbod dat midden 2007 door de Europese Unie werd uitgevaardigd voor alle luchtvaartmaatschappijen uit dat land liet niets te wensen over. Furieus waren ze, want er waren helemaal geen structurele problemen in die sector in het land. President Yudhoyono schrapte zelfs een geplanned staatsbezoek aan Nederland. En dat terwijl er op dat moment niet één maatschappij daadwerkelijk op Europa vloog, Garuda had zich eind 2004 al teruggetrokken van de route naar Amsterdam.

Toch was er wel degelijk wat fout; vliegtuigen vielen bij bosjes uit de lucht in de jaren voorafgaand aan het besluit van de Europese Unie en na het vermist raken van een vliegtuig van het inmiddels opgedoekte Adam Air en een flink ongeluk met een vliegtuig Garuda Indonesia op het vliegveld van Yogyakarta was de maat toch echt vol.

De oorzaak moet gezocht worden ergens eind jaren negentig van de vorige eeuw. Toen werd de luchtvaart-sector geliberaliseerd en kon iedereen met een beetje geld een eigen luchtvaartmaatschappij beginnen. Dat is precies wat gebeurde. Indonesiërs waren nog niet bekend met het fenomeen 'commerciële luchtvaartmaatschappij' en gingen er vanuit dat het wel goed zat. Helaas bleek dit niet het geval. Door enorme concurrentie bezuinigden maatschappijen op zo'n beetje alles wat de veiligheid moest bevorderen.

Het meest schrijnende voorbeeld van die bezuinigingen is nog wel het oefenen met de vluchtsimulator, een niet te missen onderdeel voor piloten. Voor Indonesische maatschappijen echter was 4.000 dollar per uur training toch wel een beetje te veel van het goede. Als oplossing werd ervoor gekozen om de meeste piloten gewoon mee te laten kijken bij een training van een andere piloot in de simulator, vertelde Dudi Sudibyo, oud-directeur van het blad Angkasa.

Sudibyo zegt dat toen de enige twee personen die jumbojets mochten controleren met pensioen gingen, het land zonder controleurs zat. Maatschappijen waren er genoeg, echter lag de uitvoering van andere onderdelen als veiligheid compleet op zijn gat. Ook heeft corruptie gezorgd voor het feit dat alle maatschappijen uit Indonesië op de zwarte lijst kwamen. Door corruptie werden papieren eenvoudig getekend. "Als inspecteurs een flinke envelop kregen, werd er direct getekend."

Verbetering is duidelijk zichtbaar nadat de overheid heeft ingegrepen. Er zijn nog maar 18 maatschappijen over en Indonesiërs zijn gedurende de tijd ook kieskeuriger geworden. Deze vooruitgang wil echter niet zeggen dat dodelijke ongelukken niet meer voorkomen, maar de risico's zijn wel een stuk lager dan enkele jaren geleden.

Het NRC publiceerde op 26 augustus 2009 een artikel over de luchtvaartveiligheid in Indonesië. Inloggen is vereist.